Maddi hasarlı bir kazada tutanak, hasarınızın ödenip ödenmeyeceğini belirleyen tek belgedir. Ekspertiz de, kusur oranı da, ödeme de bu kağıttan çıkar. Yolun ortasında, eller titrerken, karşı taraf acele ederken doldurulur — ve tam da bu yüzden çoğu tutanak eksik doldurulur.
Önce şunu netleştirin: tutanağı siz tutabilir misiniz?
Taraflar tutanağı kendi aralarında ancak şu şartların hepsi varsa tutabilir:
- Kazada yaralı veya ölü yok, sadece maddi hasar var.
- Her iki sürücünün de geçerli sürücü belgesi var.
- Her iki araçta da geçerli zorunlu trafik sigortası var.
- Sürücülerde alkol veya uyuşturucu şüphesi yok.
- Kamu malına zarar gelmemiş (bariyer, aydınlatma direği, refüj, trafik levhası, kaldırım).
- Taraflar tutanağı birlikte doldurmayı kabul ediyor.
Bu maddelerden biri bile eksikse tutanak tutmaya kalkışmayın: 155 (polis) veya şehir dışında 156 (jandarma) arayın. Yaralı varsa önce 112. Yaralı olduğu halde tutulan tutanak sonradan geçersiz sayılabilir ve elinizde hiçbir resmi belge kalmaz.
Formu nereden bulacaksınız
Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı formu poliçe zarfınızın içinden çıkar; acentenizden de isteyebilir, Türkiye Sigorta Birliği'nin sitesinden indirip yazdırabilirsiniz. En doğrusu: iki boş nüshayı bir tükenmez kalemle birlikte torpido gözünde tutmak. Kurşun kalemle doldurmayın; sonradan değiştirilebilir bir belge, belge sayılmaz.
Adım adım doldurma
1. Kalemi almadan önce fotoğraf çekin. Araçlar oldukları yerdeyken: geniş açıdan iki aracı bir arada gösteren kare, iki plakanın net göründüğü kareler, hasarlı bölgelerin yakın çekimleri, yol çizgileri, trafik lambası, dur levhası, kavşak. Yol kapanıyorsa fotoğrafları çekip araçları kenara alın — trafiği tıkamak ayrı bir sorun.
2. Kaza yeri, tarihi ve saati. Sokak/cadde adını ve varsa en yakın numarayı yazın. Telefonunuzun konum ekranının fotoğrafını çekmek işinizi kolaylaştırır.
3. Sürücü ve araç bilgileri. Ad-soyad, T.C. kimlik numarası, sürücü belgesi numarası, telefon; plaka, marka-model, ruhsat sahibi. Karşı tarafın ruhsatını, ehliyetini ve poliçesini de fotoğraflayın. Sigorta şirketinin adı ve poliçe numarası olmadan karşı tarafa hasar açtıramazsınız.
4. Krokiyi çizin. Yolun şeritlerini, araçların çarpma anındaki yerini, gidiş yönü oklarını, varsa lambayı ve levhaları koyun. Çizim güzel olmak zorunda değil, anlaşılır olmak zorunda.
5. Kaza oluş şeklini yazın — hukuki yorum yapmayın. Sadece olanı tarif edin: kırmızı ışıkta beklerken arkadan çarpıldı, sağ şeritten sola dönüş yaparken temas oldu. Kusurlu olduğunuzu ya da olmadığınızı yazmayın. Kusur oranını taraflar değil, tutanağı inceleyen Tutanak Değerlendirme Komisyonu ve sigorta şirketleri belirler. Yanlışlıkla suçu üstlenen cümle, ödemeniz gereken bir bedele dönüşür.
6. Hasarlı bölgeleri işaretleyin. Sadece gördüğünüz çizikleri değil, temas eden tüm bölgeleri gösterin.
7. Varsa tanık. Ad-soyad ve telefon yeter. Kusur tartışmalıysa tanık, tutanağın en değerli satırıdır.
8. İmzalar. Tutanak iki nüsha doldurulur, her iki taraf da her iki nüshayı imzalar, her tarafta imzalı bir kopya kalır.
İnsanların en çok yaptığı 7 hata
- Fotoğraf çekmeden araçları çekmek. Kroki tartışılınca elinizde hiçbir şey kalmıyor.
- Karşı tarafın poliçe bilgisini almamak. Sadece telefon numarası aldıysanız ve karşı taraf telefonu açmıyorsa süreç kilitlenir.
- Tutanağa kusur itirafı yazmak. Anlatın, yargılamayın.
- Tek nüsha imzalayıp karşı tarafa vermek. İmzalı kopya sizde kalmalı.
- Sigortası olmayan sürücünün nakit teklifine kanmak. Poliçesi yoksa tutanak tutulamaz; polis çağırılır.
- Gidiş yönü oklarını çizmemek. Yönsüz kroki, iki tarafın da kendi lehine okuduğu bir resimdir.
- Tutanağı çantada unutmak. Bildirim süresi işlemeye kaza anında başlar.
Tutanaktan sonra ne oluyor?
Tutanağı ve fotoğrafları 5 iş günü içinde sigorta şirketinize veya acentenize ulaştırın; kasko ve trafik sigortası genel şartları bu bildirim süresini arıyor. Kendi kaskonuzdan onarım yaptıracaksanız kasko şirketinize, karşı taraf kusurluysa karşı tarafın trafik sigortasına hasar dosyası açılır. Devamındaki adımları kaza sonrası ilk 24 saat yazımızda anlattık.
Sigorta şirketi ödemeyi reddeder veya sürüncemede bırakırsa, önce şirkete yazılı başvurup Sigorta Tahkim Komisyonu'na gitme hakkınız var.
Tutanağı doldururken emin olamadığınız bir kutucuk olursa, imzalamadan önce acentenizi arayın. Poliçenizi Pendik'teki ofisimizden yaptırdıysanız, kaza anında telefonun ucunda biz varız.